Uit het Jaarverslag 2025 van het dekenberaad over het toezicht op de advocatuur blijken verschillende cijfers en trends.

In 2025 hebben de dekens opnieuw aanzienlijk meer klachten over advocaten ontvangen dan een jaar eerder. In totaal werden 2.709 klachten ingediend, tegenover 2.218 in 2024. Elke klacht wordt door de deken onderzocht. Uiteindelijk zijn 829 klachten voorgelegd aan de Raad van Discipline. Dat aantal ligt iets lager dan in 2024, toen 843 zaken werden doorgezonden. Volgens het dekenberaad wijst deze ontwikkeling erop dat dekens actiever betrokken zijn bij de behandeling van klachten en dat zij vaker zelf tot een afdoening komen.

Los van klachten van derden hebben dekens in 2025 ook eigen zaken aanhangig gemaakt bij de tuchtrechter via zogenoemde dekenbezwaren. Daarvan waren er 34, wat een daling betekent van elf ten opzichte van het voorgaande jaar. In zeven dossiers hebben dekens daarnaast gevraagd om een onmiddellijke maatregel, zoals een tijdelijke schorsing van de betreffende advocaat.

Naast formele klachten krijgen dekens ook meldingen en signalen binnen van samenwerkingspartners in de keten, waaronder de IND, de Dienst Justitiële Inrichtingen, de Raad voor Rechtsbijstand en de Rechtspraak. Het aantal van dit soort signalen is verder toegenomen: van 220 in 2024 naar 267 in 2025. Deze signalen kunnen aanleiding zijn voor nader toezicht of ingrijpen door de deken.

Verder laat het jaarverslag een stijging zien van het aantal verzoeken om aanwijzing van een advocaat. Personen die er zelf niet in slagen een advocaat te vinden, kunnen hiervoor bij de deken terecht. In 2025 gebeurde dat 627 keer, een groei van 12,5 procent ten opzichte van een jaar eerder. In 194 gevallen werd daadwerkelijk een advocaat aangewezen. In 59 situaties tekenden verzoekers verzet aan bij het Hof van Discipline nadat hun verzoek was afgewezen. Slechts één van die zaken leidde tot een gegrondverklaring. Uit het jaarverslag blijkt dat de oorzaken uiteenlopen, maar dat vooral binnen bepaalde rechtsgebieden zichtbaar is dat de sociale advocatuur onder grote druk staat.

Ook de veiligheid van advocaten blijft een punt van zorg. Het aantal meldingen van bedreiging blijft oplopen. Waar dekens in 2023 nog 116 meldingen ontvingen en in 2024 al 204, steeg dit in 2025 verder naar 212 meldingen. Deze voortdurende toename heeft ertoe geleid dat een aantal dekens is afgereisd naar Palermo om kennis te nemen van de aanpak en ervaringen van Italiaanse collega’s. Een belangrijke les die daaruit wordt getrokken, is dat het voorkomen van afzondering van bedreigde advocaten cruciaal is. Het werken volgens het vierogenprincipe en het actief kunnen overleggen met collega‑advocaten worden genoemd als effectieve manieren om risico’s te beperken.

Tot slot besteden de dekens aandacht aan de snelle ontwikkeling van kunstmatige intelligentie binnen de advocatuur. In navolging van het Jaarplan 2026 wil het dekenberaad onderzoeken welke gevolgen het gebruik van AI heeft voor het beroep en hoe daarop toezicht moet worden gehouden. Tegelijkertijd wordt verkend op welke wijze AI ook kan bijdragen aan een efficiëntere uitvoering van het toezichtswerk van de dekens zelf.

Bron: Jaarverslag Toezicht Advocatuur 2025 

Laatste nieuws