In 2025 werden er bijna 1,5 miljoen rechterlijke beslissingen genomen. Dit blijkt uit het op 23 april gepubliceerde jaarverslag van de Rechtspraak. Ongeveer een even groot aantal nieuwe zaken werd vorig jaar bij de gerechten aangebracht. In het jaarverslag staan allerlei cijfers die inzicht geven in de prestaties en samenstelling van de Rechtspraak. Het jaarverslag wordt voorafgegaan door een Jaarbericht van voorzitter Henk Naves. Het feit dat rechters onafhankelijk en voor het leven benoemd zijn wapent hen tegen invloed van buitenaf als zij een objectief oordeel moeten geven in een zaak. Daarmee geeft de samenleving een deel van haar controle uit handen. Daarom is het belangrijk dat de Rechtspraak in de spiegel durft te kijken en het lef moet hebben om zelf haar grootste criticus te zijn, aldus Naves.
Naast de gebruikelijke cijfers is een rode draad in dit jaarverslag dat de Rechtspraak op allerlei manieren bezig is om rechtspraak beter aan te laten sluiten op wat de samenleving nodig heeft. Zo komen de verbeterde digitale toegang tot de rechter, wijkrechtspraak in wijkcentra en buurthuizen en het voorkomen van escalatie van conflicten en een onnodige gang naar de rechter door de inzet van mediation aan de orde. En ook het online platform voorRecht-rechtspraak, uitgeroepen tot beste overheidsinnovatie van het jaar, waar met een verkenner en chatbot jurisprudentie, tips en andere informatie wordt ontsloten. Een initiatief dat ooit is begonnen om hulp te bieden bij conflicten en problemen binnen VVE's, maar inmiddels ook informatie biedt rondom het thema (ver)bouwen en op termijn voor nog meer onderwerpen.
De Rechtspraak heeft ook oog voor knelpunten in wetgeving en uitvoering. In het jaarverslag worden bijvoorbeeld de effecten van het stikstofdossier besproken en van de aanhoudende tekorten in de jeugdketens.
De Rechtspraak moet volgens Naves ook niet bang zijn om zelf in de spiegel te kijken en het lef hebben om zelf haar grootste criticus te zijn. Doen we dingen omdat we er écht achter staan, of vooral omdat we het altijd zo hebben gedaan? Die laatste gedachte was in zijn ogen een kiem voor de toeslagenaffaire en hij vindt dat de harde lessen die daaruit zijn getrokken nog veel breder kunnen worden toegepast. Want waarom worden in Nederland veel meer verdachten in voorlopige hechtenis geplaatst dan elders in Europa? En zijn korte gevangenisstraffen eigenlijk wel effectief? Hoe kunnen de Rechtspraak ervoor zorgen dat ze meer oog heeft voor zaken waarbij sprake is van intieme terreur of femicide? Moeten de Rechtspraak zich niet veel kwetsbaarder opstellen en harder durven zeggen dat ook de onafhankelijke, onpartijdige en kundige rechter een mens van vlees en bloed is met onbewuste vooroordelen? Het onder ogen zien van dit soort vragen is noodzakelijk om recht te doen aan het vertrouwen dat de samenleving in de Rechtspraak stelt.
Aantal zaken
In 2025 kwamen bij de gerechten bijna 1,47 miljoen nieuwe zaken binnen, ongeveer gelijk aan het aantal in 2024. Bij de rechtbanken ging het om 1,42 miljoen zaken. De gerechtshoven en de Centrale Raad van Beroep (CRvB) ontvingen samen 45.500 zaken. In 2025 zijn 1,45 miljoen zaken door de gerechten afgehandeld.
De grootste stijging in inkomende zaken was te zien bij vreemdelingenzaken bij de rechtbanken (+23 procent). De sterkste daling was bij belastingzaken bij de rechtbanken (-32 procent).
Van de nieuw binnengekomen zaken ging het bij de rechtbanken bij 66 procent om kantonzaken. Bij de gerechtshoven en CRvB bestond het grootste deel (55 procent) uit strafzaken.
Mensen
Eind 2025 werkten en ruim 13.536 mensen bij de Rechtspraak: 2.715 rechters/raadsheren en ruim 10.821 gerechtsambtenaren. Er zijn meer vrouwelijke (62 procent) dan mannelijke rechters (38 procent). Dit geldt voor alle functies en in vrijwel alle leeftijdscategorieën. Ook onder gerechtsambtenaren zijn vrouwen oververtegenwoordigd (71 procent). Alleen in de leeftijdscategorie vanaf 65 jaar en ouder zijn mannen in de meerderheid.
Hoger beroep
Het percentage zaken waarbij men in hoger beroep gaat, is de afgelopen jaren stabiel. In civiel recht lag het percentage op 10 procent, in bestuursrecht 42 procent, en in strafrecht 11 procent.
Meervoudige kamer
Wat betreft het percentage zaken dat meervoudig wordt behandeld, is dit over het algemeen stabiel. Bij rechtbanken varieert het percentage meervoudige zittingen per rechtsgebied, bijvoorbeeld 6 procent in civiel handel en 17 procent in strafrecht. Bij de gerechtshoven worden verreweg de meeste zaken meervoudig afgedaan.
Wraking
In 2025 werden 714 wrakingsverzoeken ingediend, waarvan er acht werden toegewezen. Slechts een gering deel van de wrakingsverzoeken wordt daadwerkelijk gehonoreerd, de laatste vijf jaar gemiddeld tussen de één en drie procent per jaar.
Publiceren van meer uitspraken
In 2025 publiceerde de Rechtspraak in totaal 71.300 uitspraken op rechtspraak.nl, waarmee het aantal gepubliceerde uitspraken op rechtspraak.nl opnieuw groeide.
Datalekken
In 2025 zijn in totaal 549 datalekken gemeld bij externe toezichthouders.
Bron: rechtspraak.nl