Dit proefschrift van Jessica Dorsey onderzoekt kritisch hoe de aard van moderne oorlogsvoering, met name op afstand en in toenemende mate autonoom, lang bestaande normen rond de legitimiteit van militaire operaties heeft veranderd, vooral met betrekking tot de bescherming van burgers. In de afgelopen twee decennia hebben technologische ontwikkelingen, zoals gewapende drones en door AI aangestuurde systemen, zo­­wel de manier waarop oorlog wordt gevoerd als de rechtvaardiging van geweldsingebruik ingrijpend veranderd. Centraal in deze verschuiving staat de groeiende nadruk op het be­­perken van burgerslachtoffers (civilian harm mitigation, CHM), dat steeds vaker wordt verankerd in militaire doctrines van westerse democratieën zoals de Verenigde Staten, het Verenigd Koninkrijk en Nederland. CHM wordt daarbij niet alleen gezien als een juridische en ethische plicht, maar ook als een strategisch vereiste dat essentieel is voor operationeel succes en legitimiteit. Het proefschrift richt zich op een conceptuele en toegepaste analyse van de veranderende maatstaven voor operationele legitimiteit in oorlogsvoering. Het behandelt verschillende onderbelichte kwesties: Waarom wordt CHM nu als essentieel gezien voor operationele legitimiteit? Hoe wordt legitimiteit gedefinieerd en beoordeeld bij militaire doelwitselectie? En hoe kan die legitimiteit, en de bescherming van burgers, behouden blijven nu AI en autonome systemen steeds vaker beslissingen over aanvallen nemen of beïnvloeden?

Dorsey ontwikkelt een definitieschema om de relaties tussen legaliteit, transparantie, verantwoording en legitimiteit in militaire operaties te analyseren. Dit kader wordt toegepast in vijf kernhoofdstukken, gebaseerd op onderzoek dat is gepubliceerd of geaccepteerd in toonaangevende academische en beleidsplatforms, waaronder de Oxford Handbook on Remote Warfare, International Law Studies, en de International Review of the Red Cross. Het onderzoek draagt niet alleen bij aan academische discussies, maar biedt ook praktische inzichten voor besluitvorming in militaire en beleidskringen. De studie bevindt zich op het snijvlak van het humanitair oorlogsrecht (HOR), ethiek, militaire strategie en opkomende technologie. Ze herbevestigt de centrale HOR-principes, vooral de balans tussen militaire noodzaak en menselijkheid, als fundament voor wettelijk en legitiem militair optreden. Deze principes worden nog belangrijker in nieuwe en onduidelijke contexten, zoals bij AI-gestuurde aanvallen, waar juridische interpretaties en operationele inschattingen onder druk staan.
Operationele legitimiteit wordt hier breder opgevat dan louter juridische toelaatbaarheid; het draait om de ‘waardigheid van steun’ die strijdkrachten verdienen van diverse belanghebbenden, waaronder beleidsmakers, het maatschappelijk middenveld, juristen en het publiek. Naarmate oorlogvoering technologisch complexer wordt, moet legitimiteit worden beoordeeld aan de hand van transparantie, verantwoordelijkheid en het minimaliseren van burgerslachtoffers, niet enkel aan de hand van juridische normen. Het proefschrift stelt uiteindelijk dat CHM een krachtig analytisch kader biedt om de legitimiteit van hedendaagse militaire operaties te begrijpen en vorm te geven. In een tijd van snel voortschrijdende AI-technologie en toenemende autonomie van wapensystemen, moeten strijdkrachten governance-structuren ontwikkelen die zowel juridisch begrensd als moreel verantwoord zijn. Door het toepassen van een multistakeholderbenadering wijst dit proefschrift de weg naar een toekomst waarin de bescherming van burgers een integraal onderdeel wordt van militair handelen, ook in een tijdperk van geautomatiseerde oorlogsvoering.

Dorsey promoveerde op 22 december 2025 aan de Universiteit Utrecht. Promotoren waren prof. dr. Cedric Ryngaert en prof. dr. Brianne McGonigle Leyh.  

Jessica Dorsey
Keeping our humanity: Ensuring the legitimacy of military targeting operations through civilian harm mitigation in increasingly autonomous warfare