Telehoren in strafzaken kent duidelijke nadelen, maar kan met een goede voorbereiding toch waardevol zijn, zo blijkt uit internationaal onderzoek.  Onderzoekers in Nederland, Finland en Zweden onderzochten hoe rechters, advocaten en officieren van justitie deze vorm van procederen ervaren.

De ervaringen zijn gemengd. Deelnemers geven aan dat communicatie via een beeldscherm anders verloopt dan tijdens een fysieke zitting. Rechters vinden het lastiger om regie te voeren, non-verbale signalen waar te nemen en een vertrouwensrelatie op te bouwen. Ook technische problemen, zoals storingen of gebrekkige beeld- en geluidskwaliteit, kunnen het verloop van een zitting bemoeilijken.

Toch hoeft telehoren volgens de onderzoekers geen minderwaardig alternatief te zijn. Veel praktische problemen blijken te kunnen worden voorkomen door goede voorbereiding, duidelijke instructies en betrouwbare technische voorzieningen. Wanneer deelnemers weten wat er van hen wordt verwacht en de digitale omgeving goed is ingericht, kan telehoren een effectieve aanvulling vormen op de traditionele rechtszitting.

Vooral bij korte procedurele zittingen, internationale strafzaken en verhoren van bepaalde kwetsbare personen biedt telehoren voordelen. Het kan reistijd en kosten besparen en de toegankelijkheid van het strafproces vergroten. Daarom pleiten de onderzoekers ervoor om de mogelijkheden van telehoren serieus te blijven verkennen en niet uitsluitend vast te houden aan fysieke aanwezigheid in de rechtszaal.

Om professionals daarbij te ondersteunen heeft het onderzoeksteam praktische richtlijnen, een checklist en trainingsmateriaal ontwikkeld. Deze hulpmiddelen moeten bijdragen aan een zorgvuldige afweging van wanneer telehoren geschikt is en hoe digitale zittingen zo goed mogelijk kunnen worden georganiseerd.

Bron: HEUNI