Tom Barkhuysen is redacteur van het NJB, advocaat-partner bij Stibbe en hoogleraar staats- en bestuursrecht aan de Universiteit Leiden. Ook is hij onder meer lid van de redactie van de Kluwer (online) Module Bestuursrecht, vaste annotator van de AB, bestuurslid van de Vereniging voor Bestuursrecht VAR en bestuurslid van de Nederlandse Vereniging voor Rechtsvergelijking. Hij is specialist op het terrein van het staats- en bestuurs(proces)recht en heeft veel kennis van de invloed van het EU-recht en de (Europese) mensenrechten op het nationale staats- en bestuurs(proces)recht. Zijn praktijk als advocaat strekt zich uit over de volle breedte van het bestuursrecht. In dat kader adviseert en procedeert hij in (complexe) zaken voor en tegen de overheid.

Artikelen van Tom Barkhuysen

Blog
De Wet maatschappelijke ondersteuning als proeftuin voor integrale geschilbeslechting in het bestuursrecht
De Wmo-regeling voor integrale geschilbeslechting kan als proeftuin worden beschouwd voor een toekomstige regeling in de Awb maar de noodzaak en urgentie van die Awb-regeling moet niet uit het oog worden verloren.
25 februari 2020 Vooraf Tom Barkhuysen
Blog
Lijfsdwang tegen autoriteiten die weigeren vereiste milieumaatregelen te nemen
Moeten Wiebes en Rutte nu ook vrezen voor een verplichte toepassing van lijfsdwang door de Nederlandse rechter indien de staat structureel zou weigeren de Urgenda-uitspraak na te komen?
13 januari 2020 Vooraf Tom Barkhuysen
Blog
Billijker bestuursrecht met minder formele rechtskracht
Het is mooi dat de Hoge Raad en de Afdeling recent belangrijke versoepelingen van de leer van de formele rechtskracht hebben geïntroduceerd, waarbij het van belang is dat zij waken over de rechtszekerheid van betrokken derden, niet overheidspartijen.
11 november 2019 Vooraf Tom Barkhuysen
Blog
De kloof tussen stad en platteland: gekraai om niets?
De rechter als verbindende factor is juist nu nodig omdat de kloof stad-platteland, naast andere kloven, ook in Nederland wordt gevoeld.
16 september 2019 Vooraf Tom Barkhuysen
Blog
‘Europa’ verankeren in de Nederlandse Grondwet?
Het voorstel om de EU in de Grondwet op te nemen verdient een serieuze behandeling, maar het moet wel worden verbreed.
17 juni 2019 Vooraf Tom Barkhuysen
Blog
Artikel 23 Grondwet: struikelblok voor democratisch, rechtsstatelijk en inclusief onderwijs?
Zorgt artikel 23 Grondwet, terwijl het meer dan honderd jaar geleden juist bijdroeg aan het pacificeren van de toen ernstig verzuilde Nederlandse samenleving, anno 2019 voor een omgekeerd effect? En zo ja, wat daaraan te doen?
29 april 2019 Vooraf Tom Barkhuysen
TijdschriftNJB 15 (2019)
Kroniek van het vermogensrecht
Edwin van Wechem en Jac Rinkes
In deze kroniekperiode is een verschuiving te ontwaren in de rechtspraak van de Hoge Raad en in de rechtsliteratuur over de perceptie van (het begrip) schade en de wijze waarop de omvang van het schadebedrag waarvoor de betreffende schadeveroorzaker aansprakelijk kan worden gesteld, dient te worden vastgesteld. Ook valt op dat de relativiteit zich eveneens in een aantal van de Hoge Raad arresten en in de literatuur laat zien, een norm die in het kader van het bewijsrecht een vreemde eend in de bijt is. In het contractenrecht wees de Hoge Raad op 28 september 2018 een zeer belangrijk arrest over de betekenis van artikel 6:265 lid 1 BW inzake ontbinding van overeenkomsten. Het goederenrecht wordt in de kroniekperiode gekenmerkt door stevige arresten over pandrechten en de ‘chargeback’ van banken en over vraagstukken inzake een directe actie bij faillissement.


Lees het hele artikel in Navigator.

Kroniek van het algemeen bestuursrecht
Tom Barkhuysen
2019 is het zilveren jubileumjaar van de Algemene wet bestuursrecht. Dit jaar is het 25 jaar geleden dat de eerste delen van de Awb in werking traden en dat feit is niet onopgemerkt voorbij gegaan. Op een druk-bezocht congres over de jarige wet werd er teruggeblikt, maar zeker ook vooruitgekeken; verschillende veranderingen in het algemeen bestuursrecht zijn noodzakelijk en sommige zelfs al concreet aangekondigd. Daartoe noopt het steeds breder gedeelde inzicht dat de Awb-mens niet bestaat. Dat feit vraagt om een responsieve rechtsstaat, die ook nog eens rekening houdt met de voortgaande digitalisering. Verder heeft de Europeanisering van het bestuursrecht nog steeds een hoog tempo. Genoeg actuele en interessante ontwikkelingen dus, die hebben geleid tot een boordevolle kroniek.


Lees het hele artikel in Navigator.

Kroniek van het straf(proces)recht
Joost Nan
In deze kroniekperiode vooral veel aandacht voor rechtspraak van de Grote Kamer van het EHRM. In het kielzog daarvan ook aandacht voor de uitleg van de Hoge Raad over het ondervragingsrecht en compensatie in geval van een politieverklaring van een niet-ondervraagde getuige die weliswaar niet beslissend was voor de strafrechter om tot een bewezenverklaring te komen, maar waaraan wel ‘significant weight’ toekomt. Maar we beginnen met een overzicht van verschenen wetenschappelijk onderzoek en enige wetgeving. De kroniek is overwegend procesrechtelijk van aard.


Lees het hele artikel in Navigator.

Kroniek van de intellectuele eigendom
Dirk Visser
Het Benelux merkenrecht is gewijzigd. De Wet bescherming bedrijfsgeheimen is in werking. De apothekersvrijstelling is geen oplossing voor hoge prijzen van medicijnen. Smaken zijn niet auteursrechtelijk beschermd. Google en Facebook moeten gaan betalen en filteren.


Lees het hele artikel in Navigator.

En verder de kronieken internationaal publiekrecht, ondernemingsrecht, insolventierecht, mededingingsrecht, gezondheidsrecht, financieel recht, en technologie en recht
Niels Blokker, Nico Schrijver, Harm-Jan de Kluiver, Jako van Hees, Thomas Bil, Rein Wesseling, Simone Evans, Aart Hendriks, Danny Busch, Remy Chavannes, Anke Strijbos en Dorien Verhulst


Lees de kroniek van het internationaal publiekrecht in Navigator.
Lees de kroniek van het ondernemingsrecht in Navigator.
Lees de kroniek van het insolventierecht in Navigator.
Lees de kroniek van het mededingingsrecht in Navigator.
Lees de kroniek van het gezondheidsrecht in Navigator.
Lees de kroniek van het financieel recht in Navigator.
Lees de kroniek van technologie en recht in Navigator.

17 april 2019
Blog
Stop het toppunt van juridisering. Een gedoogbeslissing moet appellabel zijn bij de bestuursrechter
De benadering in een recente conclusie van de staatsraad A-G om te bepalen wanneer een gedoogbeslissing nu wel of niet bij de bestuursrechter appellabel is, heeft een veelkoppig en lastig te doorgronden monster ­opgeleverd.
28 maart 2019 Artikel Tom Barkhuysen Reinier van Angeren Niels Jak
TijdschriftNJB 12 (2019)
De Rijkswet Koninkrijksgeschillen
Gerhard Hoogers
Met de Rijkswet Koninkrijksgeschillen wordt geen adequate invulling gegeven aan de opdracht die de Statuutgever in 2010 op dit punt aan de Rijkswetgever gesteld heeft: om te komen tot een vorm van geschilbeslechting die conflicten over de interpretatie en de toepassing van het Statuut tussen het Koninkrijk en een of meer Landen snel en op een voor alle partijen bevredigende wijze zou kunnen oplossen. Het voorstel komt vrijwel niet tegemoet aan de in de Caribische Landen levende wensen omtrent een geschillenregeling en is in strijd met door de Koninkrijksregering gedane toezeggingen. Maar het is ook inhoudelijk ondoordacht en zelfs in strijd met het Statuut. Bij toepassing van deze wet zal een scala aan afgrenzingsproblemen kunnen gaan ontstaan en bovendien is onhelder of een beslissing op grond van deze wet enig rechtsgevolg jegens wie dan ook heeft.


Lees het hele artikel in Navigator.

Het NLA-programma en het non-interventie beginsel
Erik Koppe
Op 2 oktober 2018 debatteerde de Tweede Kamer over de niet-letale steun die Nederland van 2015 tot en met het voorjaar van 2018 aan de gematigde gewapende oppositie in Syrië heeft gegeven. Dit zogenaamde NLA-programma bestond onder meer uit het leveren van goederen met een civiel karakter, waaronder voedselpakketten, kleding, voertuigen en communicatieapparatuur. Volgens Minister van Buitenlandse Zaken Blok koos Nederland voor niet-letale steun aan de Syrische oppositie om de volkenrechtelijke risico’s te mitigeren en bleef het NLA-programma binnen de grenzen van het volkenrecht. De Kamer was niet overtuigd en verzocht de Commissie van Advies inzake Volkenrechtelijke Vraagstukken en de Adviesraad Internationale Vraagstukken om ‘gezamenlijk een advies uit te brengen over een toetsingskader voor het leveren en financieren van niet-letale steun aan niet-statelijke, gewapende groepen in het buitenland’. Vooruitlopend op dit advies beoogt dit artikel een antwoord te geven op de vraag of het NLA-programma in overeenstemming was met de verplichtingen van Nederland onder internationaal publiekrecht. Geconcludeerd wordt dat het NLA-programma van Nederland in strijd was met het interventieverbod dat steun aan een gewapende groepering die het oogmerk heeft een zittende regering omver te werpen verbiedt. De aard van de geleverde goederen is hierbij in beginsel niet van belang.


Lees het hele artikel in Navigator.

Mogen rechters klagen over advocaten?
Tijn van Osch
De rechter heeft bij uitstek zicht op de inhoudelijke kwaliteit van een procedure. Misslagen van een advocaat worden door diens cliënt niet altijd herkend en de wederpartij heeft er niet altijd belang bij ze aan te kaarten. Wanneer een rechter met een slecht presterende of een slecht acterende advocaat wordt geconfronteerd, kan hij hem een benchslap geven, maar er zijn ook andere opties.


Lees het hele artikel in Navigator.

Stop het toppunt van juridisering
Jan Reinier van Angeren, Tom Barkhuysen en Niels Jak
De benadering in een recente conclusie van de staatsraad A-G om te bepalen wanneer een gedoogbeslissing nu wel of niet bij de bestuursrechter appellabel is, heeft een veelkoppig en lastig te doorgronden monster opgeleverd. De staatsraad A-G kan daar niet veel aan doen nu hij gebonden is aan de voorgelegde adviesvraag en het bestaande recht. De conclusie illustreert echter wel dat het de hoogste tijd is om de ketenen los te breken als het gaat om de rechtsbescherming tegen gedoogbeslissingen. Stel een gedoogbeslissing voortaan in algemene zin gelijk met een Awb-besluit zodat daartegen bestuursrechtelijke rechtsbescherming openstaat.


Lees het hele artikel in Navigator.

Bekijk dit nummer in Navigator.

27 maart 2019
Blog
Is onze redelijke termijn ook de hunne?
Kennelijk is de (uiterste) redelijke termijn van ons juristen in veel gevallen niet de redelijke termijn van de gebruikers.
4 maart 2019 Vooraf Tom Barkhuysen