Artikelen van Marc de Werd

Blog
Dikastofobie
Wie moedwillig het vertrouwen in rechters ondermijnt zet de bijl aan de wortel van de rechtsstaat.
4 februari 2020 Gastposts Marc de Werd
TijdschriftNJB 3 (2020)
De kwaliteit van (juridische) oordelen
Thomas Schillemans en Ivo Giesen
Er is al veel bekend over toezicht, verantwoording en beoordeling in de publieke sector enerzijds en over menselijk oordeelsvermogen, biases en beoordelingsfouten anderzijds. Maar die kennis is nog maar in zeer beperkte mate onderling verbonden. In dit artikel wordt verslag gedaan van drie verkennende experimenten naar de kwaliteit van beoordelingen door professionele beoordelaars in de publieke sector. De inzet daarvan is om te leren van de gedragswetenschappen in onderzoek naar kwaliteit en effectiviteit van professioneel oordelen. In het onderzoek is een klassiek sociaalpsychologisch experiment over verantwoording, biases en oordeelsvermogen (Tetlock, 1983) vertaald naar de publieke sector en uitgevoerd met achtereenvolgens toezichthouders, studenten en rechters en gerechtssecretarissen.


Lees het hele artikel in Navigator.

Hadrianus’ dood
Marc de Werd
Rechterlijke uitspraken kunnen aan overtuiging winnen als zij identificatie van burgers met het recht makkelijker maken. Naarmate in een globaliserende samenleving het recht verder af komt te staan van de belevingswereld van burgers, zal de noodzaak dat zij zich kunnen herkennen in de rechtspraak groter worden. Vervreemding van het recht ligt anders op de loer. Constitutionele verbeelding van het recht kan de wereld weer iets kleiner maken en een vertrouwde context reconstrueren die leidt tot herkenbaarheid en acceptatie van rechterlijke beslissingen. Beslissingen die op het eerste gezicht misschien niet voor zich spreken, maar wel recht doen - ook in de ogen van burgers.


Lees het hele artikel in Navigator.

Maatschappelijk effectiever rechtspreken
Ron Jue
Pleidooi voor een meer empathische benadering van de al dan niet verschoonbaarheid van de termijnoverschrijding: kan de te late indiening de indiener redelijkerwijze worden aangerekend? Door aldus op een flexibele wijze tegen een termijnoverschrijding aan te kijken, kan beter maatwerk worden geleverd. Het leveren van maatwerk, het oog hebben voor de bijzonderheden van het geval, is rechterswerk bij uitstek en is altijd maatschappelijk effectiever dan het bij wijze van een algoritme toepassen van regels.


Lees het hele artikel in Navigator.

Leesbare civiele vonnissen
Kees Lewin
In een van de liften van de rechtbank waar ik werk, hangt alweer een hele tijd een poster van Loesje met de tekst: ‘Begrijpelijke rechtspraak? Geef me leesbare vonnissen!’ Ik erger me aan die poster, en dat is niet omdat hij niet zo geestig of treffend is als je van zo’n poster verwacht.


Lees het hele artikel in Navigator.

Bekijk dit nummer in Navigator.

22 januari 2020
TijdschriftNJB 27 (2017)
Accountant en corruptie
Marcel Pheijffer
De accountant opereert in een spanningsveld omdat de belangen van het maatschappelijk verkeer en die van de cliënt kunnen conflicteren. De laatste jaren kwamen diverse omkoopschandalen naar buiten en kregen accountants de volle laag van politiek, media en AFM. In deze bijdrage wordt het onderwerp accountant en corruptie langs twee lijnen uitgediept. Ten eerste worden diverse voorbeelden aangehaald waarin de corruptieproblematiek aan de orde is. Ten tweede wordt uitgebreid ingegaan op het juridisch kader waarmee de accountant te maken heeft.


Lees het hele artikel in Navigator.

Is de Nederlandse rechtsstaat echt doof, blind, vastgeroest, onmenselijk en onrechtvaardig?
Liesbeth Hulst en Kees van den Bos
De in de HiiL-voorstellen vereiste coöperatieve en actieve probleemoplossende rol van partijen zal bij juridische conflicten regelmatig niet goed werken als sprake is van waardenconflicten of tekortschietende zelfredzaamheid. Ook is onvoldoende bekend waarom en wanneer dit type vernieuwingen wel zouden werken. Wat relevanter lijkt te zijn, zeker in tijden van maatschappelijke polarisatie, is procedurele rechtvaardigheid: dat professionele, competente juridische beslissers rechtzoekenden en verdachten behandelen als volwaardige leden van de maatschappij.


Lees het hele artikel in Navigator.

Herbezinning op wettelijk kader ter bestrijding van anti-democratische bewegingen is nodig
Paul Cliteur
Moeten we gedogen dat vertegenwoordigers van antidemocratische en soms zelfs gewelddadigheid predikende partijen, politici en ideologen een podium krijgen in Nederland? Een aantal recente incidenten geeft aanleiding ons op deze vraag te bezinnen.


Lees het hele artikel in Navigator.

Europees strafrecht vraagt om méér regie van rechters
Marc de Werd
Naar aanleiding van de overleveringszaken Aranyosi en Caldararu rijst de vraag naar de effectiviteit van de prejudiciële procedure in het strafrecht. Strafzaken hebben een eigen dynamiek. De aard van het strafrecht vraagt om snelheid, rechtszekerheid en bescherming van grondrechten. Een realiteit is dat strafrechters zich nog weleens laten verrassen door ontwikkelingen in het Europese recht. In plaats van afwachten op wat komen gaat, zouden zij proactief in beweging moeten komen.


Lees het hele artikel in Navigator.

In Memoriam: Een voorbeeldig ambtenaar
Rien den Boer en Kees Borman
Voormalig Chef Grondwetszaken Henk Gritter is niet meer. Op 8 juni 2017 heeft de in het Drentse Peize geboren Gritter op de hoge leeftijd van 92 jaar zijn laatste adem uitgeblazen. Dat de Grondwet in 1983, na een meer dan een decennium durende wetgevingsoperatie, daadwerkelijk is herzien, is grotendeels te danken aan de volharding en het doorzettingsvermogen van deze Chef.


Lees het hele artikel in Navigator.

5 juli 2017
Blog
Europees strafrecht vraagt om méér regie van rechters
Strafrechters laten zich nog weleens verrassen door ontwikkelingen in het Europese recht. In plaats van afwachten op wat komen gaat zouden zij proactief in beweging moeten komen.
4 juli 2017 Artikel Marc de Werd
TijdschriftNJB 27 (2013)
Bemiddeling in strafzaken in Maastricht
Jacques Claessen en Gwenny Zeles
De eerste onderzoeksresultaten
Terwijl herstelrecht theoretisch steeds meer vorm krijgt en onder zowel wetenschappers, praktijkmensen als leken steeds meer bekendheid geniet, blijft Nederland wat betreft herstelgerichte praktijken in het strafrecht achterlopen in vergelijking met het buitenland; alleen in Maastricht is momenteel sprake van een gevestigde strafrechtelijke bemiddelingspraktijk. De vraag is hoe dit komt. Uit bestaand (internationaal) onderzoek kan immers de conclusie worden getrokken dat genoemde praktijken tot even goede of zelfs betere resultaten leiden dan wanneer wordt gekozen voor een regulier strafrechtelijk traject. Ook op basis van de in dit artikel besproken cijfers over de bemiddelingspraktijk in Maastricht lijkt de conclusie gerechtvaardigd dat deze solide functioneert.
Privacyrechtelijke aspecten van drones
Bart Schermer en Marjolein van der Heide
Drones kunnen een efficiënt hulpmiddel zijn bij het handhaven van de openbare orde en veiligheid maar het gebruik ervan is niet zonder risico’s voor de privacy van burgers. De specifieke technische aard en de inzet van drones roepen nieuwe vragen op over de verantwoorde inzet van surveillance in de publieke ruimte. Het huidige juridische kader lijkt genoeg aanknopingspunten te bieden voor het reguleren van het gebruik van drones maar dit kader dient wel nader geconcretiseerd te worden in de context van deze drones. In ieder geval is de huidige inzet van drones oncontroleerbaar waardoor het risico bestaat dat bij de inzet onvoldoende rekening wordt gehouden met de rechten van burgers.
Europese rechtspleging
Marc de Werd
Hoe moet de rechterlijke organisatie (rechters, officieren van justitie en gerechtelijke ondersteuning) zich inhoudelijk en organisatorisch voorbereiden op haar Europese toekomst? Die vraag dringt zich op nu de rechtspraktijk steeds vaker aanloopt tegen de weerbarstige materie van het internationale en Europese recht. Daarbij komt dat de stroom jurisprudentie uit Luxemburg (Hof van Justitie van de Europese Unie) en Straatsburg (Europees Hof voor de rechten van de mens) niet meer valt bij te benen. Het zicht op de materie wordt bovendien ontnomen doordat ‘Europa’ zich weinig aantrekt van de hokjes waarin we het recht hebben opgedeeld. Het klassieke straf-, bestuurs- en civielrecht lopen steeds vaker door elkaar. En juist op een rechtsterrein waar de EU zich tot voor kort principieel buiten hield (het strafrecht) doen zich momenteel de lastigste EU-problemen voor. Het is kortom tijd om na te denken over ‘Europese rechtspleging’.
Van LJN naar ECLI
Marc van Opijnen
Vijf prangende vragen
Van verboden verenigingen en de openbare orde
Jan Brouwer
5 juli 2013