TK 2018/19, 35 261 Modernisering elektronisch bestuurlijk verkeer

Wetsvoorstel (18-07-2019) tot wijziging van de Algemene wet bestuursrecht in verband met de herziening van afdeling 2.3 van die wet (Wet modernisering elektronisch bestuurlijk verkeer)

—Dit wetsvoorstel wijzigt bepalingen in afdeling 2.3 van de Awb over elektronisch bestuurlijk verkeer. Het voorstel geeft de burger het recht om de meer officiële berichten, zoals aanvragen en bezwaarschriften, elektronisch aan het bestuursorgaan te zenden. Bij wettelijk voorschrift of bij besluit van het bestuursorgaan moet worden aangewezen welke elektronische weg of wegen (welke wijze of wijzen van verzending) voor dergelijke berichten openstaat of openstaan.

De belangrijkste voorgestelde wijzigingen betreffen:

  • de zorgplicht voor bestuursorganen tot ondersteuning bij overheidscommunicatie, los van digitalisering. Dit betreft een algemene zorgplicht tot bij de doelgroep passende ondersteuning bij overheidscommunicatie, waarbij de invulling, vormgeving en differentiatie binnen de doelgroep aan bestuursorganen worden gelaten;
  • het recht van burger/bedrijven op elektronische communicatie voor de meer officiële berichten;
  • de verlaging van de drempel voor de bijzondere wetgever om elektronische communicatie verplicht te stellen voor ondernemingen en rechtspersonen;
  • nadere regels over ontvangstbevestiging en notificatie;
  • voorzieningen in geval van foutmeldingen, incl. de inspanningsplicht voor bestuursorganen om elektronische adressen op orde te hebben;
  • voorzieningen in geval van elektronische onbereikbaarheid van het bestuursorgaan: termijnverlenging, verschoonbaarheid;
  • nadere regels over bewijslast;
  • de mogelijkheid tot tijdelijke afwijking van de Awb ingeval van nieuwe technieken;
  • de grondslag voor regels over bewaren en vernietigen;
  • de mogelijkheid tot gefaseerde inwerkingtreding per type bericht en per bestuursorgaan of voor bepaalde categorieën van bestuursorganen.

Het wetsvoorstel strekt er niet toe burgers te verplichten de elektronische weg te gebruiken; zij hebben nadrukkelijk de keuze tussen het volgen van de elektronische of de papieren weg. In andere wetten kan overigens voor de in die wetten geregelde materie wel worden voorgeschreven dat het gebruik van de elektronische weg verplicht is.

De Afdeling advisering van de Raad van State adviseerde het voorstel dan wel de toelichting aan te passen op een aantal punten. Zo adviseerde de Afdeling om de papieren route niet zonder meer afsluitbaar te maken maar juist het recht van de burger om per brief contact te hebben met de overheid vast te leggen. Het wetsvoorstel is daarna gewijzigd waardoor niet zonder meer mogelijk is om in bijzondere wetten de papieren route af te sluiten. Gelijkschakeling van de papieren en de digitale weg is en blijft de hoofdregel. Dit is voor burgers (natuurlijke personen) slechts anders als dit, bij wijze van uitzondering, bij of krachtens een bijzondere wet anders is bepaald en expliciet de papieren weg of de digitale weg is uitgesloten. Afwijking van de Awb, een algemene wet, moet in de bijzondere wet dan uitdrukkelijk worden vermeld en moet worden voorzien van een dragende motivering. Voor bedrijven en maatschappelijke organisaties (ondernemingen en rechtspersonen) bepaalt het wetsvoorstel dat het gebruik van de elektronische weg kan worden voorgeschreven bij of krachtens formele wet.

Ook adviseerde de Afdeling om de procedures voor het versturen van berichten aan de overheid te standaardiseren. In het wetsvoorstel is echter gehandhaafd dat aan elk bestuursorgaan wordt overgelaten om te bepalen op welke wijze berichten moeten worden ingediend. Die keuzeruimte wordt van belang geacht om, gezien de aard van hun specifieke dienstverlening, recht te doen aan de eigenheid van overheidsorganisaties en hun behoefte aan het kunnen leveren van maatwerk. Inperking en standaardisering op dit punt zou bovendien niet toekomstbestendig zijn.

De Afdeling advisering ging daarnaast in op het risico dat berichten die overheid en burger uitwisselen niet aankomen en – als ze niet aankomen – of de verzender daar achter komt. In het wetsvoorstel zijn daarop voorzieningen getroffen.

De Afdeling achtte bovendien de poging om wettelijke regels over elektronische communicatie techniek­onafhankelijk te formuleren, niet geslaagd. Zij adviseerde het wetsvoorstel toe te schrijven naar concrete technieken, maar ruimte te bieden voor experimenten met nieuwe technieken. Dit advies is deels overgenomen: de mogelijkheid is opgenomen om tijdelijk bij algemene maatregel van bestuur te kunnen afwijken van de wet met het oog op het spoedig accommoderen van nieuwe ontwikkelingen. De techniekonafhankelijke formuleringen zijn verder gehandhaafd in het voorstel.


Kamerstukken

Agenda

Afbeelding

Ontmoet vakgenoten en bespreek actuele onderwerpen in de LinkedIn-groep van het Nederlands Juristenblad.

 

 



Lees en doorzoek het NJB online in Navigator

Inloggen

U maakt gebruik van een verouderde browser

Het gebruik van een verouderde browser maakt uw computer onveilig en tevens ongeschikt voor het optimaal raadplegen van deze website.

De website van het NJB - Nederlands Juristenblad is namelijk geoptimaliseerd voor een nieuwere versie van uw browser.
In de meeste gevallen waarin het fout gaat, betreft dit het gebruik van de Internet Explorer browserversie 7 of 8.
Deze website is geoptimaliseerd voor Internet Explorer 9 en hoger, Google Chrome, Safari en Firefox.

Bekijk hier of er een nieuwere versie van uw browser beschikbaar is.