TK 2018/19, 35 133 Grondeigendom Omgevingswet

Wetsvoorstel (01-02-2019) tot wijziging van de Omgevingswet en enkele andere wetten vanwege opname in de Omgevingswet van regels over het vestigen van een voorkeursrecht, regels over onteigening, bijzondere regels voor het inrichten van gebieden en, met het oog op verschillende typen gebiedsontwikkelingen, een verdere aanpassing van de regels over kostenverhaal (Aanvullingswet grondeigendom Omgevingswet)

—Het wetsvoorstel regelt de integratie in de Omgevingswet van een aantal instrumenten van grondbeleid, te weten voorkeursrecht, onteigening, landinrichting en kavelruil in het landelijk gebied. Deze zijn nu geregeld in de Wet voorkeursrecht gemeenten, de Onteigeningswet en de Wet inrichting landelijk gebied. Daarnaast maakt het toepassing van de privaatrechtelijke faciliteit van kavelruil ook mogelijk in het stedelijk gebied. Ook bevat het wetsvoorstel een verdere aanpassing van de regeling voor grondexploitatie in de Omgevingswet tot een regeling voor kostenverhaal die ook toepasbaar is bij organische gebiedsontwikkeling. Daarmee draagt deze aanvulling van de Omgevingswet ertoe bij dat de Omgevingswet een integraal instrumentarium biedt voor beheer en ontwikkeling van de fysieke leefomgeving. Het wetsvoorstel strekt ertoe de functionaliteiten van de bestaande wetten zo goed mogelijk in te passen in de systematiek van de Omgevingswet. Dit leidt tot een modernisering en gedeeltelijke vernieuwing van de instrumenten, passend binnen de stelselherziening, waarbij aan de eigenaren en andere rechthebbenden een gelijkwaardige en op onderdelen betere bescherming wordt geboden.

De adviesopmerkingen van de Afdeling advisering van de Raad van State over dit wetsvoorstel, zagen vooral op onteigening en kostenverhaal.

Met betrekking tot de rechtsbescherming teggen onteigeningsbeschikkingen adviseerde de Afdeling die rechtsbescherming te laten aansluiten bij die tegen het omgevingsplan. De totale onteigeningsprocedure zal daardoor korter duren. Voor een eigenaar is het makkelijker als hij zijn bedenkingen tegen de onteigeningsbeschikking en zijn beroepsgronden tegen het omgevingsplan tegelijkertijd aan één rechter kan voorleggen, zodat hij niet twee aparte gerechtelijke procedures hoeft te voeren. De minister heeft de keuze voor rechtsbescherming in twee instanties tegen de onteigeningsbeschikking heroverwogen maar is ook na heroverweging tot de conclusie gekomen dat bij onteigeningsbeschikkingen rechtsbescherming in twee instanties passend en geboden is.

Verder staat in de toelichting op het wetsvoorstel dat de rechter de onteigeningsbeschikking intensief zal toetsen. De Afdeling adviseerde dat ook in het wetsvoorstel vast te leggen. Ook hiervoor ziet de minister geen aanleiding. 

Wat betreft het kostenverhaal stelt de Afdeling dat anders dan de huidige wet en de Omgevingswet het wetsvoorstel geen rekensystematiek bevat voor het berekenen en verdelen van kosten. Gemeenten mogen zelf rekenregels bedenken en deze in het omgevingsplan vastleggen. Het wetsvoorstel bevat hiervoor geen kaders. De Afdeling advisering stelt in haar advies dat het wetsvoorstel de bestuurlijke lasten voor gemeenten groter maakt, omdat het opstellen van rekenregels veel en specialistisch werk is. De Afdeling advisering adviseerde de regering om opnieuw te bezien of zij gemeenten de rekenregels voor kostenverhaal wil laten opstellen. Als de regering bij deze keuze blijft, dan adviseert de Afdeling advisering om gemeenten in het wetsvoorstel handvatten te bieden, zodat zij op vergelijkbare wijze rekenregels zullen opstellen. Naar aanleiding van het advies is de decentrale ruimte in de regeling van kostenverhaal heroverwogen. Die heroverweging heeft tot een aanpassing van de regeling geleid. Hierdoor worden enerzijds meer waarborgen op wetsniveau vastgelegd en anderzijds wordt ook de gewenste decentralisatie bewerkstelligd, vooral met het oog op organische gebiedsontwikkeling.


Kamerstukken

Agenda

Afbeelding

Ontmoet vakgenoten en bespreek actuele onderwerpen in de LinkedIn-groep van het Nederlands Juristenblad.

 

 



Lees en doorzoek het NJB online in Navigator

Inloggen

U maakt gebruik van een verouderde browser

Het gebruik van een verouderde browser maakt uw computer onveilig en tevens ongeschikt voor het optimaal raadplegen van deze website.

De website van het NJB - Nederlands Juristenblad is namelijk geoptimaliseerd voor een nieuwere versie van uw browser.
In de meeste gevallen waarin het fout gaat, betreft dit het gebruik van de Internet Explorer browserversie 7 of 8.
Deze website is geoptimaliseerd voor Internet Explorer 9 en hoger, Google Chrome, Safari en Firefox.

Bekijk hier of er een nieuwere versie van uw browser beschikbaar is.