Nederland aansprakelijk voor gevolgen geweld door leger in Nederlands-Indië

Geschreven door: Redactie op

De Nederlandse Staat kan zich niet op verjaring beroepen tegenover de vijf bejaarde mannen en vrouwen die stellen dat hun vaders in 1947 door Nederlandse militairen standrechtelijk zijn geëxecuteerd tijdens de zogenoemde ‘zuiveringsacties’ op Zuid-Sulawesi (destijds Zuid-Celebes). Dit heeft het Hof Den Haag op 1 oktober bepaald. In een andere zaak, ook van 1 oktober, heeft het Haagse Hof bewezen verklaard dat een Indonesische man in 1947 tijdens Nederlandse gevangenschap op Oost-Java is gemarteld. Ook tegenover deze man kan de Staat zich niet op verjaring beroepen.

Kinderen van vijf standrechtelijk geëxecuteerde mannen hebben de Nederlandse Staat aangesproken en schadevergoeding geëist. De Staat heeft zich beroepen op verjaring, omdat het aan hem verweten gedrag te lang geleden heeft plaatsgevonden. Het hof heeft dat beroep op verjaring afgewezen. Het hof is van oordeel dat vooral de buitengewone ernst en de grote mate van verwijtbaarheid van het gebruikte geweld aan het beroep op verjaring in de weg staan. Er spelen na zo lange tijd weliswaar bewijsproblemen, maar daar hebben in de eerste plaats de eisers – op wie de bewijslast rust – last van. Bovendien zijn die bewijsproblemen in belangrijke mate aan de Staat zelf te wijten. De Staat heeft destijds nagelaten te registreren, wie wanneer werd doodgeschoten of mishandeld en ook niet spoedig daarna alles in het werk gesteld om een en ander zo goed mogelijk te documenteren. Het hof acht voldoende aannemelijk dat de eisers gezien hun maatschappelijke positie lange tijd niet in staat waren de Nederlandse Staat aan te spreken. Toen de obstakels daarvoor eenmaal verdwenen waren, hebben zij de Staat wel binnen een redelijke termijn aansprakelijk gesteld, aldus het hof.

Deze zaak gaat eerst nog terug naar de rechtbank, die zal moeten beslissen of de eisers in deze zaak inderdaad een kind zijn van in 1947 geëxecuteerde mannen. Mocht dat het geval zijn, dan kunnen zij aanspraak maken op een vergoeding van kosten van levensonderhoud. Het hof is het eens met de rechtbank dat naar het destijds geldende recht kinderen van dodelijke slachtoffers daarnaast geen recht hebben op smartengeld.

In de andere zaak heeft het hof bewezen geacht dat een Indonesische man, nadat hij door Nederlandse militairen gevangen was genomen, is gemarteld doordat hij op zijn hoofd is geslagen met een stok en doordat een brandende sigaret op zijn hoofd is uitgedrukt. Ook in dit geval kan de Staat geen beroep op verjaring doen. Het hof kent hem, net als de rechtbank, € 5000 aan smartengeld toe.

 

Naam auteur: Redactie
Geschreven op: 7 oktober 2019

Reageer op dit artikel
















Even geduld a.u.b.

Agenda

Afbeelding

Ontmoet vakgenoten en bespreek actuele onderwerpen in de LinkedIn-groep van het Nederlands Juristenblad.

 

 



Lees en doorzoek het NJB online in Navigator

Inloggen

U maakt gebruik van een verouderde browser

Het gebruik van een verouderde browser maakt uw computer onveilig en tevens ongeschikt voor het optimaal raadplegen van deze website.

De website van het NJB - Nederlands Juristenblad is namelijk geoptimaliseerd voor een nieuwere versie van uw browser.
In de meeste gevallen waarin het fout gaat, betreft dit het gebruik van de Internet Explorer browserversie 7 of 8.
Deze website is geoptimaliseerd voor Internet Explorer 9 en hoger, Google Chrome, Safari en Firefox.

Bekijk hier of er een nieuwere versie van uw browser beschikbaar is.