De Uitspraak: Mag een gescheiden vrouw met de kinderen verhuizen waarheen ze wil?

Mag een gescheiden vrouw met de kinderen verhuizen naar de woonplaats van haar familie? Ook om zo een nieuwe start te maken, uit de buurt van de ex-man?

De Zaak.

Een gescheiden vrouw uit Gorkum wil verhuizen naar Emmeloord. Er geldt een omgangsregeling, die de man graag wil uitbreiden. Het stel komt er onderling niet uit. Ook niet met hulp van een mediator. De rechter beslist nu, met als maatstaf ‘het belang van het kind’. (boek 1 BW, art. 253a)

Welke feiten zijn relevant?

De relatie duurde negen jaar. Er is een tweeling geboren, die volgend jaar naar de basisschool gaan. De vrouw verblijft met de kinderen in de gezamenlijke woning. De man is verhuisd naar Lienden, 40 kilometer buiten Gorkum. Hij ziet zijn kinderen om het weekend van vrijdagmiddag tot zondagavond en wekelijks iedere woensdagavond tot donderdagochtend.

Wat willen de ouders?

De vader wil in ‘zijn’ weekenden de kinderen pas op maandagochtend terugbrengen. En hij wil de woensdag/donderdag afspraak uitbreiden naar de vrijdag namiddag. Ook wil hij de helft van de vakanties de kinderen hebben.

De moeder is akkoord met de vakantieomgang. Maar niet met zijn overige wensen. De tweeling is gewend aan de huidige afspraak – haar man werkt op de donderdag en vrijdag. Hij moet veel naar het buitenland. Ze vermoedt dat de extra zorg die hij wil in de praktijk neerkomt op zijn nieuwe partner. Eigenlijk wenst hij een ‘co ouderschap’. Gezien de slechte onderlinge verhouding is dat niet kansrijk, meent zij.

Hoe zit het met de woonsituatie?

Zij moet van haar man het huis in Gorkum verlaten, dat ze niet kan kopen. Ook kan ze niet van huis ruilen met haar ex en in Lienden gaan wonen, zoals hij voorstelde. Die huur is te hoog. Gorkum is bovendien gevoelsmatig de stad van haar ex. In Emmeloord, waar zij is geboren, heeft zij een sociaal netwerk. Ook zijn de huizen daar goedkoper. De kinderen zullen zich snel aanpassen. De (huidige) omgangsregeling gaat daar gewoon door, meent zij.

De man vreest dat verhuizen naar Emmeloord de huidige regeling onmogelijk maakt, laat staan een uitbreiding. Dat is niet in het belang van de kinderen, zegt hij.

Wat zegt de rechter?

Naast het belang van het kind is ook ‘gelijkwaardig ouderschap’ de vaste maatstaf. De een heeft recht om te verhuizen en de ander om van het dagelijks leven van zijn kinderen deel uit te blijven maken. De rechtbank zegt dat er geen harde noodzaak is om naar Emmeloord te verhuizen. Haar redenen zijn ‘te begrijpen’, maar niet doorslaggevend. Zo toonde ze niet aan dat ze elders in of bij Gorkum niet kon slagen met een ander huis. De verhuizing zou de huidige contactregeling inderdaad frustreren. Als ze wil verhuizen dan binnen een straal van 50 kilometer van haar man. De wens van de man om de tweeling in het weekend langer te mogen zien wordt toegewezen. Ook door de week mag de man de kinderen langer zien, maar pas vanaf het moment dat zij naar school gaan.

Lees de uitspraak van de rechtbank hier.

Er kan ook worden gereageerd op Recht en Bestuur.

Bron afbeelding: More Interpretations

Folkert Jensma

Naam auteur: Folkert Jensma
Geschreven op: 25 oktober 2012

Juridisch redacteur, commentator en blogger bij NRC

Reageer op dit artikel
















Even geduld a.u.b.

Reacties

Ellen de Koning schreef op :
Er zijn TALLOZE situaties bekend waarbij de vader gewoon ervandoor gaat en de moeder met de kinderen achterlaat. Geen rechter die zich daar druk om maakt! Zodra de moeder een woonplaats wilt kiezen met kans op groter sociaal netwerk wordt dat afgewezen. Schandelijk!

Slomp schreef op :
Met een parttime inkomen en zonder partner alimentatie is het bijzonder moeilijk een woning te vinden, of het nu een huurhuis betreft of een koopwoning. Ook is het niet altijd eenvoudig om meer uren te gaan werken om dit te kunnen bekostigen. Hier kan dus niet van uitgegaan worden. Als de huizen in Emmeloord goedkoper zijn, lijkt mij dit daarom ook, naast andere genoemde goede argumenten, een aanvullend zwaarwegend argument om te vrouw te laten verhuizen.

Buck schreef op :
Een typisch voorbeeld van hoe rechters en regelgeving de belangen van de kinderen laten ondersneeuwen door vaste patronen te volgen gebaseerd op vergelijkbare voorvallen.
De moeder is hier als een verzamelnaam gebruikt evenals de vader-naam.
Het zou per situatie moeten worden bekeken of het gevraagde en geëiste redelijk is. Grote kans dat hier veel meer speelt dan in deze casus staat beschreven.
Hier valt de rechter te makkelijk terug op voorvallen die alleen qua constructie lijken op deze situatie. Het belang van deze kinderen komt niet uit de beschrijving naar voren…

mc jager schreef op :
Bij nadere bestudering van deze specifieke zaak valt mij op dat:
1) Als de gezamenlijke eisen van vader en grootouders zouden worden toegekend de moeder alleen de dinsdagen en eens in de twee weken de vrijdagavond, de zaterdag en de zondag de kinderen onder haar zorg zou hebben. Het feit dat moeder de dinsdag werkt is bij de eis van vader (even) niet belangrijk gevonden en dat. Ook de vrije vrijdag van de moeder is kennelijk niet meegewogen door de vader, behalve dan dat de moeder op de vrijdag de kinderen aan het eind van de dag mag komen halen. Er is dus sprake van een bijzonder onevenwichtige omgangsregeling in het nadeel van moeder.
2) Uit de eisen van vader en grootouders (ouders van vader) blijkt geen enkel inlevingsvermogen in de positie van de moeder. Dit lijkt me voldoende om te kunnen stellen dat er geen vertrouwensrelatie is of kan zijn tussen de vader en de moeder. Een vertrouwensrelatie is essentieel voor co-ouderschap.
3) Dat vader een omgangsregeling voorstelt die bovendien voor een groot deel op het conto van zijn nieuwe partner zal komen geeft ook te denken. Wie is er nu eigenlijk de verzorger: de vader of een nieuw geïntroduceerde persoon: de nieuwe partner van de vader. Deze nieuwe partner in het leven van vader heeft geen geschiedenis van family-life met de kinderen. Bovendien blijkt uit allerlei onderzoeken dat ‘stiefouders’ veelal niet de gedroomde ouders zijn. De emotionele band tussen stiefouders en kind is toch echt anders dan die tussen ouders en kind. In dit geval is er bovendien een zorgende moeder die door de voorgestelde omgangsregeling naar de achtergrond wordt gedrukt. Gezien de zeer jonge leeftijd van de kinderen is het besluit van de rechter bijzonder ongewenst.
4) Als laatste punt wijs ik op dat het statistisch gegeven dat moeders/vrouwen na een scheiding doorgaans de kinderen alleen opvoeden. De aanwezigheid van kinderen blijkt voor vrouwen/moeders maar al te vaak een belemmering voor het vinden van een nieuwe partner. Het is daarom van groot belang dat de moeder haar verblijfplaats zo kan kiezen dat deze haar een goed sociaal netwerk biedt. Als dit een verhuizing over een grotere afstand betekend mag de woonplaats van de vader dit niet tegenhouden. NB: Nederland is gelukkig niet aal te groot.
JMA Engelen schreef op :
Ik vind het verhuizen prima, maar niet te ver van de vader af.Hij maakt deel uit van de afspraken en 50/50 lijkt me voor de kinderen het beste.Mensen zouden voor ze kinderen op de wereld zetten, beter na moeten denken wat dit inhoud.En in het belang van het kind goede afspraken maken.

Daniels schreef op :
Het is te hopen dat het Hof deze zaak beter doorgrondt en dienoverkomstig oordeelt.
Mark_DE schreef op :
Als niet-jurist vind ik het bizar dat in 2012 mensen een soort horigen kunnen zijn die ‘bij de grond waarop ze wonen / werken horen’.

Verder zou ik zeggen dat de moeder wel een zwaarwegend belang heeft: als alleenstaande ouder heeft ze vast behoefte aan een sociaal netwerk ter ondersteuning van de zorg voor de kinderen.

Verder begrijp ik dat ‘moeten verlaten van haar huis’ niet. Ik neem aan dat het of het bezit van de man is, of beider bezit. En dat hij het wil verkopen. Dus eigenlijk wil haar ook nog dwingen te verhuizen, maar dan weer niet te ver weg. Bovendien is hij zelf vertrokken naar een plek 43km verderop. Als het om Lienden bij Buren gaat.

Kuala Lumpur lijkt me inderdaad ver weg, maar Emmeloord…

Het gaat er m.i. alleen maar om dat de man niet 2 uur per week wil rijden. 43 tegen 128km. Kan de rechter ook motiveren waarom ’50' km een redelijke grens is?
R. van den Nouland schreef op :
De reactie van bovenstaanden lijkt toch uit te gaan van de gedachte dat de moeder wel haast per definitie beter zorgt voor de kinderen dan de man. De stelling dat eerst bewezen zou moeten worden dat een 50-50 regeling in het belang van de kinderen is onderstreept dat. Waarom niet ervan uitgaan van dat de moeder (of vader, in het voorkomende geval) moet aantonen waarom 50-50 niet het het belang van de kinderen zou zijn.
Daarnaast lijken beide NJB medewerkers ervan uit te gaan dat het belang van de vrouw om weer naar haar geboortestreekt terug te keren zwaarder weegt dan het belang van de man en de kinderen om in hun huidige woonomgeving te blijven. U lijkt de man en de kinderen af te willen schepen met een weekendbezoek. Het feit dat de vrouw haar zin niet krijgt interpreteert u als het niet voldoende onderzoeken van het belang van de kinderen. Het zou misschien kunnen dat het belang van de kinderen is dat zij zoveel mogelijk beide ouders zien?
Gelukkig is de rechter wat meer bij de tijd; hulde dus voor deze uitspraak.
Hans Bousie schreef op :
Mij dunkt dat uitgangspunt moet zijn dat de kinderen moeten kunnen blijven wonen waar ze gewend zijn. Daarnaast is uitgangspunt dat beide ouders dezelfde omgang met hun kinderen zouden moeten kunnen hebben. Met die twee uitgangspunten heeft de rechtbank terecht gewerkt. De financiële overwegingen doorslaggevend maken zie ik niet zo. Waaom zou de vrouw financieel gecompenseerd moeten worden voor de opvoeding van de kinderen en de man die immers dezelfde zorg biedt niet? Dat lijkt een beetje een middeleeuws uitgangspunt. Twee punten die me opvallen. De uitspraak van de vrouw dat de kinderen gewend zijn aan de huidige omgangsregeling. Lijkt me quatsch. Kinderen die zo jong zijn wennen binnen een dag aan een nieuwe regeling. En de move van de man die een heel eind verderop gaat wonen, waarmee hij toch enigszins afscheid lijkt te nemen van het belang van zijn kinderen. Als je voor co-ouderschap gaat, ga dan bij elkaar om de hoek wonen.
Machteld Vonk schreef op :

De ouders in deze zaak hebben ongehuwd samengewoond. Moeder woont nu met de kinderen in de woning van vader in Gorinchem, maar moet dit huis verlaten omdat vader daar wil gaan wonen. Ze wil terug naar Emmeloord om dicht bij haar familie te zijn en omdat ze daar betaalbare woonruimte kan vinden. Haar verzoek wordt afgewezen want ze heeft de noodzaak van de verhuizing onvoldoende aannemelijk gemaakt. Ze moet zich binnen een straal van 50 km van Gorinchem vestigen. Het belang van de kinderen om in hun vertrouwde omgeving te blijven en het belang van de vader en de kinderen om bij elkaars dagelijks leven betrokken te zijn, gaan boven het belang van moeder. In de praktijk blijkt het moeilijk een belang aan de zijde van de ouder die met de kinderen wil verhuizen aan te voeren dat zwaarder weegt dan het belang van de andere ouder en de kinderen.

Gelijkwaardig ouderschap is een verplichting van beide ouders. Echter, hoe reëel is het om van gelijkwaardig ouderschap te spreken wanneer er na scheiding op andere vlakken (grote) ongelijkheid tussen de ouders bestaat, bijvoorbeeld op financieel gebied? De ouders in kwestie woonden ongehuwd samen, dus de moeder heeft geen recht op partneralimentatie. Zij heeft een deeltijdbaan en nam tijdens de relatie een groter deel van de zorg op zich. Nu ervaart zij daar de consequenties van. Ze heeft geen eigen huis, haar financiële armslag is beperkt en haar netwerk zit op 150 km afstand. Toch wordt zij geacht in de buurt van vader een huis te vinden en rond te komen. Waarom niet eens onderzoeken of vader richting Emmeloord kan verhuizen? Hij is veel in het buitenland en kan blijkbaar thuis werken. Of misschien zou hij de moeder financieel tegemoet kunnen komen zodat iedereen binnen een straal van 50 km van Gorinchem kan blijven wonen?

Vader wil de kinderen graag de helft van de tijd bij zich hebben. Zijn verzoek hiertoe wordt zonder diepgaande motivering in het belang van de kinderen toegewezen, ondanks de gebrekkige communicatie tussen ouders en het feit dat vader regelmatig in het buitenland is. Zal zo’n gedeeld ouderschap voor de kinderen leefbaar zijn als moeder inderdaad een huis op 49 km afstand van vader vindt? We weten nog niet echt wat co-ouderschap voor kinderen betekent wanneer ouders niet goed met elkaar communiceren. Toch zijn we bereid met kinderen te experimenteren in het belang van diezelfde kinderen. Ja, het is fijn voor kinderen om een goede band met beide ouders te hebben, maar of co-ouderschap opgelegd tegen de wil van een van de ouders daartoe de juiste weg is, is nog maar de vraag.

Gelijkwaardig ouderschap: een mooi uitgangspunt met vele haken en ogen. Het veronderstelt gelijkheid tussen ouders, niet alleen op het gebied van gezag en omgang, maar ook op andere gebieden, bijvoorbeeld het financiële vlak. Er mag in de huidige rechtspraktijk best meer aandacht zijn voor de belangen van de verhuizende ouder, vaak de moeder, of voor alternatieven die ook aan zijn of haar belangen tegemoet komen.

Machteld Vonk is docent en onderzoeker jeugdrecht in Leiden en NJB-expert.

Agenda

Afbeelding

Ontmoet vakgenoten en bespreek actuele onderwerpen in de LinkedIn-groep van het Nederlands Juristenblad.

 

 



Lees en doorzoek het NJB online in Navigator

Inloggen

U maakt gebruik van een verouderde browser

Het gebruik van een verouderde browser maakt uw computer onveilig en tevens ongeschikt voor het optimaal raadplegen van deze website.

De website van het NJB - Nederlands Juristenblad is namelijk geoptimaliseerd voor een nieuwere versie van uw browser.
In de meeste gevallen waarin het fout gaat, betreft dit het gebruik van de Internet Explorer browserversie 7 of 8.
Deze website is geoptimaliseerd voor Internet Explorer 9 en hoger, Google Chrome, Safari en Firefox.

Bekijk hier of er een nieuwere versie van uw browser beschikbaar is.